Μία, δύο... χίλιες «Ελλάδες»! - Του Τάκη Μίχα

Στις αρχές του '60 η αμερικανική εταιρεία λιανικών πωλήσεων Dayton Company αντιμετώπιζε οικονομικά προβλήματα. Η συνηθισμένη λύση θα ήταν η εσωτερική αναδιάρθρωση και η υιοθέτηση ενός διαφορετικού επιχειρηματικού μοντέλου.

Όμως αυτά τα πράγματα πολλές φορές είναι πολύ δύσκολα. Και στις επιχειρήσεις, όπως και στο δημόσιο, υπάρχουν γραφειοκρατίες καθώς και κατεστημένα συμφέροντα πού εχθρεύονται κάθε αλλαγή και προσπαθούν να την υπονομεύσουν.

Γι’ αυτό λοιπόν οι ιθύνοντες της Dayton, αντί να προσπαθήσουν να αλλάξουν εκ των έσω την επιχείρηση έκαναν κάτι άλλο: Δημιούργησαν το 1962 μία ανταγωνιστική θυγατρική, την Target, την προίκισαν με ένα εντελώς διαφορετικό επιχειρηματικό μοντέλο και κανόνες και την άφησαν να λειτουργήσει. Σε μερικά χρόνια η Target είχε πετύχει σε τέτοιο βαθμό ώστε η μητρική εταιρεία η Dayton είχε υιοθετήσει την πρακτική και φιλοσοφία της. Και το 2000 η Dayton μετονομάσθηκε σε Target.

Όπως οι επιχειρήσεις, έτσι και τα κράτη. Η Ελλάδα βρίσκεται στην ίδια κατάσταση με την Dayton: Αντιμετωπίζει οξύτατα οικονομικά προβλήματα που απαιτούν δραματικές αλλαγές τις οποίες ούτε το σημερινό αλλά ούτε και το αυριανό μάνατζμεντ επιθυμεί να επιβάλλει, για πολλούς και διαφόρους λόγους. Όμως, σε αντίθεση με τους ιθύνοντες της Dayton οι Έλληνες ιθύνοντες-τόσο η κυβέρνηση όσο και η αντιπολίτευση- εξακολουθούν να πιστεύουν ότι η λύση θα είναι ομοιόμορφη και θα αφορά όλη την επιχείρηση που λέγεται «Ελλάδα». Παρά το γεγονός ότι, όπως έχουν δείξει οι εξελίξεις των τελευταίων δεκαετιών, αυτό είναι ανέφικτο.

Η εναλλακτική λύση για την οικονομική ανάπτυξη και την έξοδο της Ελλάδας από την κρίση βρίσκεται ακριβώς στην εγκατάλειψη αυτού του παρωχημένου τρόπου σκέψης. Δεν υπάρχει –ούτε πρόκειται ποτέ να υπάρξει-ένα «εθνικό σχέδιο» στο οποίο αίφνης θα συμφωνήσουμε όλοι βάζοντας κατά μέρος πολιτικές και ιδεολογικές διαφορές και αντικρουόμενα οικονομικά συμφέροντα. Όσο σκεφτόμαστε με αυτό τον τρόπο δεν πρόκειται να υπάρξει πρόοδος.

Θα πρέπει αντιθέτως να αρχίσουμε να σκεφτόμαστε την έξοδο από την κρίση με τον ίδιο τρόπο με τον οποίο τη σκέφθηκε το μάνατζμεντ της Dayton: Τη δημιουργία ζωνών με διαφορετικούς κανόνες λειτουργίας και θεσμούς. Σε άλλους το «καταστατικό» δηλαδή οι κανόνες λειτουργίας θα θυμίζουν το ισχύον Ελληνικό Σύνταγμα δηλαδή θα δυσχεραίνουν τη λειτουργία της ελεύθερης οικονομίας. Σε άλλες πάλι ζώνες τα «καταστατικά» τους θα επιτρέπουν την πραγματική οικονομική ελευθερία και τον ανταγωνισμό. Σε άλλες το «καταστατικό» θα επιτρέπει τη λειτουργία κρατικών επιχειρήσεων, ενώ σε άλλες όχι. Σε άλλες η εκπαίδευση θα παρέχεται ομοιόμορφα από το κράτος ενώ σε άλλες αυτό το έργο θα το αναλαμβάνουν αυτόνομοι φορείς κ.λπ. κ.λπ.

Μέσα απ' αυτό τον τρόπο -της δημιουργίας, δηλαδή, πολλών «Ελλάδων»- θα μπορέσουμε να δούμε ποια πειράματα θα επιβιώσουν και ποια θα αποτύχουν. Εκείνα που θα επιβιώσουν θα είναι εκείνα που θα προσελκύουν πολίτες από τις άλλες ζώνες και θα αναπτύσσονται ενώ αντίθετα εκείνα που θα αποτυγχάνουν θα είναι εκείνα που θα μαραζώνουν δημογραφικά καθώς οι πολίτες θα «μεταναστεύουν» στις άλλες «Ελλάδες».

Summary in brief

The solution to Greece’s economic problems does not lie in an “one size fits all” solution but in the creation of many administrative zones, each one with its own rules and regulations-some socialist, some libertarian, some conservative. Let them compete among themselves and let the successful ones survive. This is how economic growth is created.

Πηγή: Protagon.gr