Γιατί 2004 και όχι 1983; - Του Τάκη Μίχα

Σε πρόσφατες δηλώσεις του ο υπουργός Οικονομικών κ.Βενιζέλος ανέφερε ότι το βιοτικό επίπεδο θα πρέπει να επανέλθει στο 2004, όταν κατά τη γνώμη του ξεκίνησε η «φούσκα», τις δραματικές επιπτώσεις της οποίας βιώνουμε σήμερα. Ας μου επιτραπεί να διαφωνήσω.

Η «φούσκα», αν με αυτό τον όρο εννοούμε αύξηση του βιοτικού επιπέδου, που δεν οφείλεται σε αύξηση ούτε της παραγωγικότητας ούτε της ανταγωνιστικότητας, ξεκίνησε από την δεκαετία του '80, με την άνοδο στην εξουσία του κόμματος στο οποίο συμμετέχει και συμμετείχε ο υπουργός Οικονομικών.  

Κατά τις δεκαετίες 1960-1969 και 1970-1979 οι κυβερνήσεις  στην ουσία ισοσκέλιζαν έσοδα και δαπάνες. Το μέσο ετήσιο έλλειμμα ήταν 0.6% του ΑΕΠ την πρώτη περίοδο και 1,2% την δεύτερη. Το έλλειμμα απογειώνεται δραματικά την δεκαετία του 80 (1980-1989) και την δεκαετία του 90 (1990-1999). Την πρώτη περίοδο οι δαπάνες υπερέβησαν τα έσοδα κατά 8,1% του ΑΕΠ ετησίως  και 8,4% του ΑΕΠ την δεύτερη. Την δεκαετία 2000-2009 το έλλειμμα παρέμενε σε ανάλογα υψηλά επίπεδα (5,9%).

Τα υψηλά αυτά ελλείμματα στην δεκαετία του 1980 οδήγησαν σε δραματική αύξηση του χρέους. Το χρέος αυξήθηκε από 26% του ΑΕΠ το 1980 σε 71% το 1990 σε 101,5% το 2000. Το μεγαλύτερο μέρος των χρημάτων δαπανήθηκε για την αύξηση της μισθοδοσίας στο δημόσιο τομέα δηλαδή προσελήφθησαν  περισσότεροι δημόσιοι υπάλληλοι και δόθηκαν υψηλότεροι μισθοί.

Όπως διαπίστωνε ο ΟΟΣΑ το 1991 «το πιο καταπληκτικό και ίσως το πιο καταστροφικό χαρακτηριστικό της μακροοικονομικής διαχείρισης κατά την διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας ήταν η απότομη αύξηση του ελλείμματος του δημόσιου τομέα».

Το γεγονός ότι ο κ. Βενιζέλος δεν επιθυμεί να επιστρέψει στις πραγματικές ρίζες του προβλήματος δυστυχώς σηματοδοτεί ότι δεν έχει την διάθεση να έρθει σε καμιά ρήξη με τις δομές του πελατειακού κράτους που έφεραν την Ελλάδα στη σημερινή κατάσταση. Η ΝΔ, στην οποία επιρρίπτει όλα τα προβλήματα ο υπουργός Οικονομικών, ασφαλώς έχει τις ευθύνες της, οι οποίες πηγάζουν από το γεγονός ότι αποτελούσε μέρος των δομών του πελατειακού κράτους, στην ανάπτυξη όμως του οποίου έπαιξε καθοριστικό ρόλο το κόμμα του κ.Βενιζέλου και ιδιαίτερα ο Ανδρέας Παπανδρέου (στον οποίο ο κ.Βενιζέλος δεν έχει ποτέ ασκήσει κριτική).

Δεν ήταν  η ΝΔ εκείνη που έδιωχνε τις ξένες επενδύσεις από την Ελλάδα την δεκαετία του '80, που δημιουργούσε τα στίφη των «πρασινοφρουρών», που πρωτοστατούσε στους βανδαλισμούς στα πανεπιστήμια, που κατήργησε κάθε έννοια ιεραρχίας  και αξιοκρατίας στο δημόσιο, που νομιμοποιούσε την διαφθορά μέσα σε «λογικά όρια», που, που, που… η λίστα είναι ατελείωτη. Απλά η ΝΔ σε κάποια φάση αντιλήφθηκε ότι προκειμένου να μεγιστοποιήσει τις πελατειακές της επιδόσεις θα έπρεπε να υιοθετήσει στρατηγικές και τακτικές ΠΑΣΟΚ - όπως και έκανε. Άλλωστε δεν πρέπει ποτέ να ξεχνάμε ότι ο Κώστας Καραμανλής πάντοτε εκφραζόταν με τα θερμότερα λόγια για τον Ανδρέα Παπανδρέου, τον οποίο μάλιστα θεωρούσε πρότυπο του!